മാനവ സ്നേഹം വിടരട്ടെ...
ജാതി, മതം, വര്ണം, ഭാഷ, ദേശം എന്നീ വ്യത്യാസങ്ങള് മനുഷ്യരെ തമ്മില് അകറ്റുമ്പോള്, അവയെല്ലാം മറികടന്ന് മനുഷ്യനെ മനുഷ്യനായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഏക ശക്തിയാണ് മാനവ സ്നേഹം. അതിനാല് തന്നെ 'മാനവ സ്നേഹം വിടരട്ടെ' എന്ന സന്ദേശം കാലാതീതവും അത്യന്തം പ്രസക്തവുമാണ്.
മനുഷ്യന് മനുഷ്യനായി നിലനില്ക്കുന്നതിന്റെ ഏറ്റവും ശക്തമായ അടയാളമാണ് മാനവ സ്നേഹം. ബുദ്ധിയിലും സാങ്കേതികവിദ്യയിലും അതിവേഗം മുന്നേറുന്ന ഈ കാലഘട്ടത്തില്, മനുഷ്യഹൃദയങ്ങളില് സ്നേഹത്തിനും കരുണയ്ക്കും ഇടം കുറഞ്ഞുവരുന്നതാണ് നാം കാണുന്നത്. ജാതി, മതം, വര്ണം, ഭാഷ, ദേശം എന്നീ വ്യത്യാസങ്ങള് മനുഷ്യരെ തമ്മില് അകറ്റുമ്പോള്, അവയെല്ലാം മറികടന്ന് മനുഷ്യനെ മനുഷ്യനായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഏക ശക്തിയാണ് മാനവ സ്നേഹം. അതിനാല് തന്നെ 'മാനവ സ്നേഹം വിടരട്ടെ' എന്ന സന്ദേശം കാലാതീതവും അത്യന്തം പ്രസക്തവുമാണ്.
ഇന്നത്തെ ലോകം അനേകം പ്രതിസന്ധികളിലൂടെ കടന്നുപോകുകയാണ്. യുദ്ധങ്ങള്, വര്ഗീയ സംഘര്ഷങ്ങള്, ദാരിദ്ര്യം, അഭയാര്ത്ഥി പ്രശ്നങ്ങള്, പ്രകൃതി ദുരന്തങ്ങള്, രോഗവ്യാപനങ്ങള് ഇവയെല്ലാം മനുഷ്യരാശിയുടെ മുന്നിലുള്ള വെല്ലുവിളികളാണ്. ഈ പ്രശ്നങ്ങളുടെ ആഴത്തിലേക്ക് നോക്കിയാല് പലതിന്റെയും അടിസ്ഥാനം സ്വാര്ത്ഥതയും അസഹിഷ്ണുതയും സ്നേഹക്കുറവുമാണെന്ന് വ്യക്തമാകും. മനുഷ്യര് പരസ്പരം മനസിലാക്കാനും സഹജീവികളുടെ വേദനയില് പങ്കുചേരാനും തയ്യാറാകുമ്പോഴാണ് ഇത്തരം പ്രതിസന്ധികള്ക്ക് മാനുഷികമായ പരിഹാരങ്ങള് ഉണ്ടാകുന്നത്.
ചരിത്രത്തിലേക്ക് തിരിഞ്ഞുനോക്കുമ്പോള്, മാനവ സ്നേഹത്തിന്റെ ശക്തി ലോകത്തെ മാറ്റിയ നിരവധി ഉദാഹരണങ്ങള് നമുക്ക് കാണാന് കഴിയും. ഗൗതമ ബുദ്ധന് അഹിംസയുടെയും കരുണയുടെയും പാത മനുഷ്യര്ക്ക് മുന്നില് തുറന്നു. യേശുക്രിസ്തു സ്നേഹവും ക്ഷമയും മനുഷ്യരാശിയുടെ അടിസ്ഥാനം ആണെന്ന് പഠിപ്പിച്ചു. പ്രവാചകന് മുഹമ്മദ് (സ) സഹോദര്യവും നീതിയും മാനവികതയും പ്രചരിപ്പിച്ചു. ഇവരൊക്കെയും മനുഷ്യരെ ഒന്നിപ്പിച്ചത് അധികാരത്തിലൂടെയോ ബലത്തിലൂടെയോ അല്ല, മറിച്ച് സ്നേഹത്തിന്റെ ശക്തിയിലൂടെയായിരുന്നു. അതുകൊണ്ടുതന്നെ എല്ലാ മതങ്ങളുടെയും സാരാംശം മാനവ സ്നേഹത്തിലേക്കാണ് നമ്മെ നയിക്കുന്നത്.
മാനവ സ്നേഹം വളരേണ്ടത് ആദ്യം കുടുംബത്തില് നിന്നാണ്. കുടുംബം എന്ന ചെറുലോകത്തിലാണ് കുട്ടികള് സ്നേഹത്തിന്റെ ആദ്യപാഠങ്ങള് പഠിക്കുന്നത്. മാതാപിതാക്കളുടെ കരുണയും സഹിഷ്ണുതയും കുട്ടികളുടെ മനസില് ആഴമായി പതിയുന്നു. കുടുംബത്തില് സ്നേഹവും പരസ്പര ബഹുമാനവും നിലനില്ക്കുമ്പോള്, സമൂഹത്തില് മാനവിക മൂല്യങ്ങള് ഉറപ്പുവരുന്നു. കുടുംബത്തിന് പിന്നാലെ വിദ്യാലയങ്ങള്ക്കും സമൂഹത്തിനും ഈ ഉത്തരവാദിത്തം ഏറ്റെടുക്കേണ്ടതുണ്ട്. പാഠപുസ്തക വിജ്ഞാനത്തോടൊപ്പം സഹജീവികളോടുള്ള കരുണയും പങ്കിടലും പഠിപ്പിക്കേണ്ടത് വിദ്യാഭ്യാസത്തിന്റെ പ്രധാന ലക്ഷ്യങ്ങളിലൊന്നാണ്.
സാമൂഹിക ജീവിതത്തില് മാനവ സ്നേഹം ശക്തമായാല് മാത്രമേ സമാധാനവും ഐക്യവും നിലനില്ക്കൂ. ദാരിദ്ര്യത്തിലായവരെ സഹായിക്കുക, രോഗികളെ ആശ്വസിപ്പിക്കുക, ദുരന്തബാധിതരുടെ വേദനയില് പങ്കുചേരുക ഇവയൊക്കെയാണ് മാനവ സ്നേഹത്തിന്റെ ജീവിച്ചിരിക്കുന്ന ഉദാഹരണങ്ങള്. ഒരാളുടെ ജീവിതത്തിലെ ഏറ്റവും ഇരുണ്ട നിമിഷത്തില് ലഭിക്കുന്ന ഒരു സ്നേഹവാക്കോ സഹായഹസ്തമോ അവന്റെ ജീവിതത്തെ തന്നെ മാറ്റിമറിക്കാന് കഴിയും. സ്നേഹം ഒരു വലിയ പ്രവര്ത്തിയായിരിക്കണമെന്നില്ല; ചിലപ്പോള് ഒരു പുഞ്ചിരിയും ഒരു സൗമ്യവാക്കും മതി.
ആധുനിക കാലഘട്ടത്തില് സാങ്കേതികവിദ്യ മനുഷ്യരെ അടുത്തുകൊണ്ടുവന്നുവെന്ന് പറയുമ്പോഴും മനസുകള് തമ്മിലുള്ള അകലം വര്ധിച്ചതായി അനുഭവപ്പെടുന്നു. സാമൂഹികമാധ്യമങ്ങളിലൂടെ ബന്ധങ്ങള് വര്ധിക്കുമ്പോഴും യഥാര്ത്ഥ മനുഷ്യബന്ധങ്ങള് ക്ഷയിക്കുകയാണ്. ഈ സാഹചര്യത്തില് സാങ്കേതിക പുരോഗതിക്ക് മാനവിക മൂല്യങ്ങളുടെ അടിത്തറ നല്കേണ്ടത് അനിവാര്യമാണ്. മനുഷ്യന്റെ ബുദ്ധിയും കരുണയും ഒരുമിച്ച് മുന്നേറുമ്പോഴാണ് യഥാര്ത്ഥ പുരോഗതി സാധ്യമാകുന്നത്.
ലോകത്തെ കീഴടക്കുന്ന വെറുപ്പിനും അക്രമത്തിനും എതിരായ ഏറ്റവും ശക്തമായ ആയുധം സ്നേഹമാണ്. പ്രതികാരത്തിന് പകരം ക്ഷമയും വൈരത്തിന് പകരം സൗഹൃദവും അസഹിഷ്ണുതയ്ക്ക് പകരം അംഗീകാരവും സ്വീകരിക്കുമ്പോള് മനുഷ്യരാശിക്ക് മുന്നില് ഒരു പുതിയ വഴിതുറക്കപ്പെടും. ഓരോ മനുഷ്യനും സ്വന്തം ജീവിതത്തില് നിന്നുതന്നെ ഈ മാറ്റത്തിന് തുടക്കം കുറിക്കണം. 'ഞാന് മാറിയാല് ലോകം മാറും' എന്ന ബോധം ഓരോരുത്തരിലും വളരേണ്ടതുണ്ട്.
മാനവ സ്നേഹം ഒരു ആശയം മാത്രമല്ല; അത് ജീവിതത്തില് പ്രാവര്ത്തികമാക്കേണ്ട ഒരു മഹത്തായ മൂല്യമാണ്. ഓരോ മനുഷ്യഹൃദയത്തിലും സ്നേഹത്തിന്റെ വിത്ത് വിതയ്ക്കുകയും അത് പ്രവര്ത്തികളിലൂടെ വളര്ത്തുകയും ചെയ്താല്, യുദ്ധങ്ങളില്ലാത്തതും വെറുപ്പുകളില്ലാത്തതുമായ ഒരു ലോകം നമുക്ക് സൃഷ്ടിക്കാന് കഴിയും.
മാനവ സ്നേഹം വിടരട്ടെ അതിലൂടെയാണ് മനുഷ്യരാശിയുടെ യഥാര്ത്ഥ വിജയം പിറക്കുന്നത്.
